Waar zitten onze organen?

Yassin: Waarom zit je hart links en niet rechts? Finn heeft een model van een mens waarin alle organen zitten. De ene long is ook groter dan de andere. Dario denkt dat we nooit een antwoord zullen vinden.
We hebben in het natuuratelier verschillende modellen van het menselijk lichaam. We kunnen daarop gaan kijken.
Waarom zitten onze organen op bepaalde plaatsen? Voor de veiligheid (ons hart zit achter onze ribben). Organen zitten op plaatsen waar ze voor dienen.

één-tien, twee-tien, drie-tien, vier-tien?

Sam toont een tekening van een spin.

Romeo: wil weten waarom elf, twaalf, dertien en veertien afwijken als woord. Dat zou toch één-tien, twee-tien, drie-tien en vier-tien moeten zijn. Vanaf vijftien is het weer normaal. In het Frans blijft het afwijken tot aan 16 (seize).
Waar gaan we het antwoord vinden? Een taalexpert zou ons verder kunnen helpen.

Lekkere spruitjes?

Romeo: weinig mensen lusten spruitjes. Dat vind ik raar. Hoe komt dat?
Sanae: iedereen heeft een andere smaak. Iedereen vindt andere dingen lekker.
Dario: ik lust geen oesters maar je moet dat leren eten. Je smaakt met je tong. Daarop zitten smaakpapillen. Ik wil wel weten hoe je dan precies smaakt.
Het juiste antwoord is dat smaakpapillen de verschillende smaakstoffen omzetten naar elektrische prikkeltjes en naar je hersenen sturen door de zenuwen. Je hersenen herkennen de smaak en laten je weten wat je eet. Je smaken kunnen veranderen door ouder te worden. Micha lustte tot zijn dertigste geen olijven, dan ineens wel, nu ben is hij er dol op.

Een achtbaan van Lego

Finn: toont op de ipad een filmpje van een constructie die hij gisteren maakte uit Lego. Er zit een rechte hoek in. Daarop zwenken de wagentjes. We vragen ons af hoe die wagentjes dat doen.

Alexander: heeft een boek van de Sint gekregen. "Verhalen voor echte jongens". Wat zijn dat "echte jongens"? Sommigen vinden dat dit gaat over mannelijkheid en vrouwelijkheid. Het gaat over activiteiten die jongens en meisjes typisch doen. Bestaan er dan ook onechte jongens? Wie beslist dat wat jongens- en meisjeszaken zijn? Sommigen denken de koning of de president, ook wel de burgemeester. Anderen zeggen dat je dit zelf beslist. Het is vooral je omgeving die bepaalt wat jongens- en meisjeszaken zijn. Wordt het aanvaard als je daarvan afwijkt? Hoe zou het komen dat dit bestaat? Jongens zijn sterker gebouwd. Het is dus al van heel lang dat jongens en meisjes verschillen en andere dingen doen.
Het werd een interessant gesprek waarin duidelijk werd dat elke samenleving haar eigen regels oplegt. Dit kan dus verschillen per samenleving. We moeten even goed leren aanvaarden dat jongens meisjesdingen kunnen doen en omgekeerd. Het staat zelfs in ons kinderrechtencharter: Ik heb recht op respect voor mijn "anders zijn".

Een draaiend legoblok

Finn heeft zijn zelfgemaakte legobaan mee. De vraag was de vorige keer hoe zijn karretje een bocht maken van 90°. Door de onderkant af te halen van het karretje en het op de achtbaan te zetten, zien we hoe de blokjes de ruimte krijgen om te draaien en dan weer worden tegengehouden zodat ze niet van de achtbaan af schuiven. Hij legt dit heel goed uit, met eenvoudige woorden.

Romeo wil weten hoe het komt dat hij overdag soms de maan ziet. Deze vraag bevindt zich al op een onderzoekskaart. Misschien moet Romeo dit als volgende onderzoek kiezen.

Astrid is haar pen kwijt. Ze wil weten wat ermee is gebeurd. De meeste kinderen zijn elke dag wel iets kwijt. We beslissen om alles te tiketteren.

Romeo kan niet slapen

Als Romeo moe is en naar zijn bed gaat, kan hij dan toch niet in slaap vallen. Is het te warm of te koud op zijn kamer? Tibo valt direct in zijn slaap omdat het lekker warm is in zijn bed. Is slapen in een koude kamer het gezondst? Kan het te maken hebben met wat je 's avonds hebt gedronken of gegeten? Misschien heb je nog niet echt zin om te slapen? Zijn er vervelende geluiden?
Wat doe jij om vlot in slaap te vallen?
- Manon denkt dat ze een diepe slaap heeft en een mooie droom.
- Sanae: warme deken en de kamer verwarmen
- Sanae: kruiden die je in slaap brengen
- Sam: jezelf eerst uitputten
- Astrid: nog eens opstaan
- Tibo: een slaapliedje laten zingen of laten voorlezen.
- Finn: eerst goed gaan liggen, ogen sluiten, heel diep in en uitademen en luisteren naar je adem.
- Angelina: heel lang opblijven dan word je zo moe dat je in slaap valt.
- Yassin: schaapjes tellen
- Romeo: even naar de sterren kijken
- Micha: lezen tot je moe wordt.
Of: opstaan om deze tips op onze blog te lezen.

Een tand te veel

Sam: er groeit een "grotemensentand" schuin in zijn mijn mond. In onze map van wereldonderzoeken zit een werkstuk over de tanden. Astrid weet dat we eerst melktanden hebben omdat onze mond nog klein is. Als we groeien en onze mond groter wordt, dan is er plaats voor ons echte gebit.

Ananas prikt

Romeo wil weten waarom ananas prikt aan zijn tong.
Alexander denkt omdat ananas zuur is.
Finn vindt ananas zoet. Op je tong heb je verschillende plekken voor smaken. Dus waar prikt het precies op Romeo's tong?
Sanae: als ik een zure snoep eet, krijg ik tranen in mijn ogen. Zij denkt dat het prikt bij Romeo door de suiker.
Aimane: kiwi prikt aan mijn tanden
Tibo: in fruit zit ook een beetje suiker en veel vitaminen. In snoep zit er veel suiker en geen vitaminen.
Sam: in een echte ananas zit weinig sap.
Is het door de suiker? Sanae denkt dat we suiker nodig hebben.
Dat klopt niet want vroeger bestond er geen suiker. We hebben wel suikers nodig. Dat is niet precies het zelfde. In bijna al onze voedingsproducten zit suiker. Dat doet de voedingsindustrie omdat we dan hun producten zouden kopen.
Verschillende voedingstoffen hebben verschillende effecten op ons lichaam.

Sam en Yassin gaan straks verder met hun opzoekingswerk over onze aquariumvissen.
De groep zegt wat het wil weten:
- over kleintjes krijgen
- de juiste naam, ook de Latijnse
- vanwaar komt de vis (in de natuur)
- verschil mannetje en vrouwtje
- hoe oud worden ze?

Fatemeh vertrekt naar Iran

Fatemeh is vertrokken naar Iran. Daardoor hebben we nu iemand minder in onze groep.

Dario: heeft vorige week een ongevalletje gehad met de fiets. Hij viel op zijn schouder en was daarna misselijk. Hij wil weten hoe dat komt.
Sam: je hersenen weten niet wat er gebeurt, dus dan word je misselijk.
Dario's hoofd heeft de grond niet geraakt, dus daarvan kan het niet zijn.
Tibo: het is door hevig te schrikken.
Micha: door de hevige val daalt je bloeddruk te snel. daardoor ben je misselijk.

Finn heeft zijn Sinterklaascadeau mee: een boek van Lego waarin ontwerpen staan. Met de eigen blokjes die je hebt kan je pberen te bouwen. heb je niet die precieze blokjes, dan moet je het oplossen met je eigen creativiteit.

bang van Sinterklaas

Vandaag is Sanne in onze klas. Zij werkt op de Sassepoort, een Freinetschool in Gent.

Finn heeft een kostuum gemaakt voor zijn knuffelaapje. Hij gebruikte een oude sok waarop een monstertje staat. Nu heeft zijn aapje een griezelkostuum.
Wat kan je met sokken doen? Romeo: als een filtertje om thee te zetten. Arthur: sokpopjes, Astrid: om 4 stokken bovenaan bijeen te houden.

Aimane: Vorige week is Sinterklaas in Gent aangekomen. Dario: De Sint komt in Antwerpen aan en gaat dan naar alle steden. Waarom ben je bang om Sinterklaas een hand te geven? Zijn jullie bang om bv. een politieagent een hand te geven? Veel kinderen vinden dat eng. Astrid: je kent die niet. Ja, maar Sanne ken je ook niet en die durf je wel een hand te geven. Tibo: een politie-agent en de Sint hebben een hoed. Finn: zij hebben een soort macht. Dario : het heeft te maken met "opkijken" naar die persoon.

kunst met lego

Alexander was op een feestje van papa's werk. Daar was zijn broer met zijn vriendin. Er waren daar vrachtwagens. Angelina wil weten waarom er vrachtwagens zijn. Papa werkt met een kraan en bouwt huizen.

Finn: In de krant zag ik dat een kunstenaar beelden maakt van lego-blokjes. Nu heeft hij een tentoonstelling in Brussel. Hij maakt beroemde beelden en schilderijen na. Er staat ook een dino van 6m lang.

Vissen in ons aquarium

Op zondag is Micha de klas binnen geweest om de visjes in ons aquarium te steken. Finn en Dario richten het aquarium verder in: stenen, planten, ...

Finn: waarom zijn er twee  knoppen aan een wc om door te spoelen? Sam: voor onze drollejes moet het water wat harder stromen, voor onze plas minder, daarom zijn er twee knoppen.
Waar gaat dat dan uiteindelijk heen? Tibo: het gaat naar de rivieren. Astrid denkt: pipi naar zee, drolletjes worden zand. Sam naar de riool, dan naar de aarde. Alexander denkt dat alles naar de zee stroomt. Angelina: van de riool naar de zee. Yassin: eerst naar het riool, de pipi wordt gezuiverd tot water. Arthur: eerst naar een riool, dan naar de fabriek. Hij weet niet welke fabriek. Romeo: drollen blijven op de bodem van het riool. Sanae: vuilnis gaat naar een containerpark en wordt gerecycleerd of verbrand. Ook drollen worden verbrand.
We moeten dit verder uitzoeken. Maar weten we waar het water vandaan komt waarmee we doorspoelen?
Uit de zee door een buis, uit rivieren, van onder de grond, het komt weer terug als doorspoelwater,
Waar gaan we onze antwoorden vinden? Op school zelf kijken, thuis vragen, loodgieter, het plan van een huis, beerdienst.

Een wrat in de klas

Sam toont een wrat op zijn hand. Het ziet er niet zo best uit. Mama heeft er een product op gedaan. Sam denkt dat het is door zich niet goed af te drogen. Yassin betwijfelt dit. Micha: wratten krijg je door een virus in je bloed. Vooral bij kinderen geeft dat wratten. Je hebt dat virus voor je hele leven, en soms, als je wat zwak of vermoeid bent, kunnen dan wratten opkomen. Het betert met ouder worden. In wrat hoor je v-r-a-t. Hier schrijf je de klank -v- met de letter w. Andere woorden zijn wraak, wrak, wreed

In de ruimte

Finn: Hoe leven astronauten in de ruimte? Ze zweven. Hoe komt dat? Er is geen zwaartekracht. Een astronaut wordt niet aangetrokken door de aarde en zweeft. Hoe is het leven? Hoe eet hij? Hoe gaat hij naar het toilet? Hoe drinkt hij? Kunnen ze zwaartekracht activeren?
Misschien vinden we een antwoord in een planetarium.

Sanae heeft een raar gevoel in haar rug als ze lang zit. Ze wil weten wat er gebeurt. We proberen te achterhalen wat ze bedoelt. Het gevoel dat een lichaamsdeel slaapt, statische elektriciteit, een zenuw die te veel wordt geprikkeld, een vermoeid lichaam?

Ons aquarium

We brengen ons aquarium in gereedheid voor de vissen die binnenkort moeten komen.

Nederlandse studenten op bezoek

Vandaag bezoeken 18 Nederlandse studenten en hun leraren onze school.

Sanae heeft een vraag: er viel een beker op de grond en die brak en de keer daarvoor niet. Sam: als hij hard valt, zal hij breken. Yassin: het hangt af van hoe hoog hij valt. Sanae: het was twee keer vanop dezelfde hoogte. Dario denkt dat het te maken heeft met de vraag van het kogeltje dat platgedrukt werd. Finn wil weten of er een ijzeren randje om de beker heen zit. Sommige soorten glas zijn sterker dan andere. Finn heeft zijn elektrische tandenborstel is al 10 keer laten vallen en die is niet stuk, een andere was na één keer al stuk. Sanae: wat uit China komt, gaat snel stuk. Het hangt van het merk af.
Wat breekt makkelijk: glas, ei, aardewerk, snoep, tomaat, plastiek, camera.
Spullen uit China gaat sneller stuk. Sam: ze hebben slapper materiaal. Finn: ze moeten er veel produceren dus gebruiken ze slapper materiaal. Ze gebruiken materiaal dat slapper is om meer geld te verdienen. Sanae denkt dat ze daar goedkoop kunnen produceren. China is groot en daar zullen wel veel fabrieken staan.
Een stoeptegel breekt makkelijk en is dik. Dat is raar.

Hoe betalen we de kosten van ons feestje?

We moeten de papa van Dario 23,78€ voor het eten dat hij heeft bereid op het feestje voor Leentje.
Van waar halen we dat geld?
De drie klassen leggen bij uit hun klaskas. Maar de klas van Heidi heeft een lege klaskas omdat die groep net is opgestart. Zullen we elk één derde betalen of betalen wij iets meer?
23,78 : 3 = 7,93€. Zou de klas van Heidi aan 8€ geraken? Natuurlijk is de groep van Heidi samengesteld uit kinderen van de beide andere groepen. Daardoor hebben ze misschien recht op een deel van onze klaskas. Het voorstel is wij 10€, groep Leentje 8€, groep Heidi 6€.
We zullen dit bespreken in de schoolraad.

Warmbloedig

Sanae wil weten waarom sommige jongeren zich licht kleden als het koud is. Dario heeft ook nooit koud. Sommige mensen kunnen beter tegen de koude dan anderen. Dat is ook zo met warmte. Het is wel zo dat jongeren zich schaars kleden.
Wat is koudbloedig en warmbloedig?
Sam: dieren die op de noordpool leven zijn koudbloedig, dieren die in warme streken wonen zijn warmbloedig.
We bekijken de kaarten met de indeling van het dierenrijk. Enkel dieren met bloed kunnen warm-of koudbloedig zijn. Dat zijn allemaal gewervelde dieren. Die hebben bloed. Daarin zitten vijf groepen: vissen, amfibieën, reptielen, vogels, zoogdieren. De vogels en zoogdieren zijn warmbloedig. Dat betekent dat zij hun lichaamstemperatuur gelijk kunnen houden. De vissen, amfibieën en reptielen hebben geen constante lichaamstemperatuur. Zij hebben de temperatuur van de omgeving en we noemen ze koudbloedig. Zij hebben warmte nodig om op te warmen.

Familieleden die je weinig ziet

Sam was naar een Halloweenfeestje. Zijn papa, die hij nog nooit had gezien, kwam op bezoek. Dat moet een bijzonder gevoel geweest zijn. Spannend. Fatemeh vertelt dat ze haar twee grootvaders, die in Iran wonen, nog nooit heeft gezien. Deze maand zal ze ons verlaten om terug te keren te keren naar Iran. De kinderen van gescheiden ouders hebben ook zulke ervaringen. Sommigen hebben grootouders of overgrootouders die ze nooit hebben gezien omdat ze gestorven zijn. De broer van Dario is vier jaar naar Australië geweest. Nu is hij weer weg naar Nieuw-Zeeland. De papa van Angelina ligt steeds in een ziekenhuis en ze kan hem nooit.
We kijken even welke landen we in onze kring terug vinden. We hebben zijnsdraadjes in: Iran, Tsjaad, Engeland, Dominicaanse Republiek, Algerije, Marokko, Rusland, Nederland, Tunesië, Italië.

De Rode Dzao

De Rode Dzao is een volk uit Vietnam. We zien hen op een foto van de wereldkalender. We bekijken en bespreken de foto.

Astrid toont een poster met paardenrassen. Er staan er 66 op. Hoe komt het dat er van één soort zo veel rassen bestaan, net zoals bij honden en katten. Bij andere diersoorten, zoals de eekhoorn is dat niet. Hoe komt dat? Finn: lang geleden namen mensen wolven gevangen en hebben ze tam gemaakt. Sommige kwamen in warmere landen terecht en zo begonnen ze er anders uit te zien. Waarom hebben de mensen ooit wolven en paarden tam gemaakt? Omdat die dieren nuttig waren voor de mens als vervoermiddel, rijdier of bewaker. Later kwamen er dan verschillende rassen omdat ze voor verschillende doelen werden gebruikt. Een paard dat hout uit een bos moet sleuren, moest stevig en sterk zijn. Een hond die moet bewaken moet er gevaarlijk uitzien.